Στο 7ο χιλιόμετρο της Εθνικής Οδού Ιωαννίνων–Αθηνών, μόλις 750
μέτρα από τον οικισμό της Πεδινής, λειτουργούν μεγάλες βιομηχανικές μονάδες
παραγωγής ζωοτροφών. Και δεν βρίσκονται σε κάποια απομονωμένη βιομηχανική ζώνη αλλά δίπλα σε κατοικίες, σχολεία όλων των βαθμίδων, την
Πανεπιστημιούπολη, το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο, ξενοδοχειακές μονάδες, εστιατόρια και
μονάδα αποκατάστασης.
Στην Κουμαριά και το Ελευθεροχώρι οι κάτοικοι έχουν
επανειλημμένα εκφράσει ανησυχίες για τη λειτουργία του εργοστασίου ανακύκλωσης και
ζητούν συστηματικούς ελέγχους και πλήρη διαφάνεια ως προς την τήρηση των
περιβαλλοντικών όρων, χωρίς καμία όμως ανταπόκριση.
Μεγάλες εταιρείες εμφιάλωσης αντλούν καθημερινά εκατοντάδες
χιλιάδες κυβικά μέτρα νερού από τον
υδάτινο πλούτο της περιοχής γεγονός που
τροφοδοτεί τη δημόσια συζήτηση για το πώς διαχειρίζεται το κράτος έναν φυσικό
πόρο στρατηγικής σημασίας και ποιο είναι το συνολικό όφελος για την τοπική
κοινωνία.
Την ίδια στιγμή, τα Ιωάννινα συγκαταλέγονται, σύμφωνα με ευρωπαϊκές αξιολογήσεις, ανάμεσα στις πόλεις με τη μεγαλύτερη επιβάρυνση της υγείας από τη μακροχρόνια έκθεση στην ατμοσφαιρική ρύπανση. Τον δε χειμώνα, η κατάσταση επιδεινώνεται στο έπακρο λόγω της εκτεταμένης χρήσης τζακιών και ξυλόσομπων με αποτέλεσμα να βρίσκονται μέσα στις πλέον ρυπογόνες πόλεις στον κόσμο.
Και μέσα σε αυτό, το ήδη επιβαρυμένο
περιβάλλον, οι κάτοικοι της περιοχής καλούνται καθημερινά να αντιμετωπίζουν και
την έντονη, πολλές φορές αποπνικτική οσμή που προέρχεται από τις
εγκαταστάσεις.
Το ερώτημα δεν είναι αν οι βιομηχανίες πρέπει να λειτουργούν. Η παραγωγή και η επιχειρηματικότητα είναι απαραίτητες. Το ερώτημα είναι αν θεωρείται φυσιολογικό μια τόσο βαριά δραστηριότητα να βρίσκεται σε τόσο μικρή απόσταση από σχολεία, πανεπιστήμιο, νοσοκομείο και κατοικημένες περιοχές.
Υπάρχουν συνεχείς και δημόσια προσβάσιμοι
έλεγχοι για τις εκπομπές, τις οσμές και τη συνολική περιβαλλοντική επιβάρυνση; Έχει
αξιολογηθεί η σωρευτική επίδραση όλων των πηγών ρύπανσης στην ευρύτερη περιοχή
ή εξετάζεται κάθε δραστηριότητα αποσπασματικά;
Όταν μια πόλη ήδη αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα ατμοσφαιρικής
ρύπανσης, δεν θα έπρεπε κάθε πρόσθετη πηγή επιβάρυνσης να αποτελεί αντικείμενο
ιδιαίτερης προσοχής; Οι κάτοικοι δεν ζητούν να σταματήσει η παραγωγή. Ζητούν
κάτι πολύ πιο αυτονόητο: καθαρό αέρα, διαφάνεια στους ελέγχους και τη
βεβαιότητα ότι η δημόσια υγεία αποτελεί πραγματική προτεραιότητα και όχι απλώς
μια διακήρυξη.
Όλα αυτά όμως αποτελούν μεμονωμένα περιστατικά ή μήπως
αποκαλύπτουν και ένα αναπτυξιακό μοντέλο που αντιμετωπίζει το λεκανοπέδιο ως χώρο
όπου μπορούν να συγκεντρώνονται διαρκώς νέες περιβαλλοντικές επιβαρύνσεις;
Η ανάπτυξη δεν είναι εχθρός. Οι επιχειρήσεις δημιουργούν
θέσεις εργασίας, παράγουν πλούτο και στηρίζουν την οικονομία. Όμως ανάπτυξη δεν
σημαίνει ότι κάθε νέα επέκταση εγκρίνεται χωρίς να τίθεται το ερώτημα αν η
περιοχή αντέχει άλλη επιβάρυνση. Ανάπτυξη δεν σημαίνει ότι η δημόσια υγεία
έρχεται πάντα δεύτερη.
Και το πραγματικό ερώτημα είναι απλό: Πόσο ακόμη μπορεί να επιβαρυνθεί το λεκανοπέδιο των Ιωαννίνων; Υπάρχει κάποια μελέτη που να απαντά ποια είναι η φέρουσα ικανότητά του; Υπάρχει συνολικός σχεδιασμός ή κάθε νέα δραστηριότητα εγκρίνεται μεμονωμένα, χωρίς να αξιολογείται η σωρευτική επιβάρυνση;
Και, κυρίως, ποιο είναι το όραμα για τα Ιωάννινα σε είκοσι ή
τριάντα χρόνια; Μια πόλη γνώσης, τουρισμού, πολιτισμού, υγείας και ποιότητας
ζωής ή μια πόλη που θα συνεχίσει να συγκεντρώνει ολοένα περισσότερες
δραστηριότητες με σημαντικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα μέσα στο ίδιο το
λεκανοπέδιο;
Η συζήτηση δεν αφορά φυσικά μόνο τις σημερινές γενιές. Αφορά τα παιδιά που μεγαλώνουν εδώ, τους φοιτητές που επιλέγουν την πόλη για να σπουδάσουν, τους ασθενείς που νοσηλεύονται στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο. Αφορά όλους όσοι πιστεύουν ότι η ανάπτυξη και η προστασία της δημόσιας υγείας δεν είναι αντικρουόμενοι στόχοι. Γι' αυτό είναι καιρός να ανοίξει ένας ουσιαστικός διάλογος που θα προβλέπει τη σταδιακή μετεγκατάσταση των βαριών βιομηχανικών δραστηριοτήτων σε κατάλληλα οργανωμένες περιοχές εκτός του λεκανοπεδίου, χωρίς να θίγονται οι θέσεις εργασίας και η παραγωγική δραστηριότητα.
Γιατί το πραγματικό διακύβευμα είναι αν θα αποκτήσουμε επιτέλους ένα μοντέλο ανάπτυξης που θα σέβεται εξίσου την οικονομία, τον άνθρωπο και τη φύση. Και το ερώτημα που πρέπει άμεσα να απαντηθεί είναι πόση επιβάρυνση αντέχει ακόμη το λεκανοπέδιο πριν πούμε ότι εκπέμπει «SOS». Και, οπωσδήποτε, τι μέτρα πρέπει να ληφθούν άμεσα ώστε να περιοριστούν στο ελάχιστο οι επιπτώσεις από την τωρινή ρυπογόνα κατάσταση.
Ας ελπίσουμε ότι οι ιθύνοντες θα κάνουν αυτό που πρέπει και δεν θα κωφεύσουν για μία ακόμη φορά διότι τότε οι κάτοικοι πρέπει να απευθυνθούν σε ανώτερα και ευρωπαϊκά κλιμάκια με ό,τι αυτό θα συνεπάγεται...
Δεν είναι το ...Πεκίνο. Είναι τα Γιάννενα και μάλιστα σε κατοικημένη περιοχή...

%20-%20%CE%91%CE%BD%CF%84%CE%B9%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%AE.jpg)































.jpg)
.jpg)























